Những mảnh đời hầu rượu 酒店人生

Lời BBT: Người kinh doanh quán rượu này là bạn thân của bố tác giả, dưới sự nài nỉ của tác giả, chủ quán đã đồng ý để bạn ấy vào quán phỏng vấn, vì thế, tên của các nhân vật trong bài viết này đều đã được thay đổi.

編按:作者的父執輩友人經營陪酒酒店,在作者的央求之下,該店經營者同意讓她進行採訪。文中姓名皆為化名。

Đây là lần đầu tiên tôi bước chân vào môi trường như thế này, không khí đặc biệt trong quán làm tôi gần như ngộp thở, chẳng bao giờ nghĩ rằng mình sẽ tới đây lần thứ hai. Nhìn tôi cứ như một người khách không mời mà đến, bộ đồ tôi mặc trên người – áo phông và quần bò – trông thật lếch thếch so với những bộ váy hở ngực, những chiếc váy áo dài Thượng Hải của các cô gái phục vụ trong quán. Ở nơi đây, càng về đêm càng nhộn nhịp, mọi xó xỉnh góc ngách trong quán đều được chiếu rọi bởi ánh sáng của những ngọn đèn màu trang trí, không khí trong quán tràn ngập mùi khói thuốc và mùi rượu. Đúng vậy, đây là quán rượu.
Bức tường trắng của phòng nghỉ ngăn cách những mùi vị và không khí khiến con người ta cảm thấy buồn nôn ở lại bên ngoài, những nụ cười lấy lòng khách trên mặt “họ” tắt ngủm, những bộ trang phục vượt quá độ tuổi của họ cũng được cởi bỏ, ở đây, các cô gái hầu rượu có thể trò chuyện một cách thoải mái, chia sẻ cho nhau những miếng ngon mang mùi vị quê hương, những câu chuyện liên quan tới quê nhà. Thì ra, thiên đường và địa ngục đôi khi chỉ cách nhau có trong gang tấc!
“Họ” là những cô gái vượt ngàn trùng gả sang Đài Loan, những cô gái đến từ Việt Nam, vì miếng cơm manh áo, vì cuộc sống của gia đình, họ đã tới nơi này để làm công việc của gái hầu rượu.
Bước vào phòng nghỉ của các chị, tôi còn đang bị “choáng” do bị sốc từ lúc mới bước chân vào quán rượu nên vẫn cứ lơ ngơ. Để kéo tôi về với thực tại, chị Ni – người Việt Nam – đã chủ động mở lời trò chuyện với tôi: “Chồng thật của bọn tôi, chẳng có ông nào giống với trong hình hết!”
Tôi ngu ngơ hỏi lại, tại sao chồng thật lại khác với hình được coi? Thế là chị Trang, cũng là người Việt, đang ngồi cạnh bên liền đùa rằng: “Bọn tôi mà biết được thì đi làm thầy bói từ lâu rồi! Đều là do môi giới sắp xếp hết thôi, họ muốn kiếm tiền, muốn tăng thêm ‘thành tích giới thiệu’, nên thường ‘biến’ ra những ông chồng vừa có hoàn cảnh gia đình tốt lại vừa đẹp trai, vừa dụ vừa gạt để tụi tôi gả tới Đài Loan. Có tiền mua tiên cũng được mà!”
“Tại sao?” Tôi tự nhiên như trở nên “ngu cả người” khi lần đầu tiên nghe những lời nói này.
Ni nói, lần đầu gặp mặt “chồng thật” của mình, phát hiện ông ấy già hơn người trong ảnh tới hơn ba mươi tuổi, chị giật cả mình. Có khi chị nghĩ, không biết mình tới Đài Loan là để làm khán hộ, hay là làm vợ người ta. Nhưng tôi vẫn không thể hiểu được, tại sao sau khi biết được sự thật, Ni vẫn tiếp tục ở lại Đài Loan mà không về Việt Nam?
Ni nói, tiền hỏi cưới của người ta cũng đã nhận, mà nhà chị lại không có tiền nên chẳng thể nào về được. Tôi hét lên một cách bất bình: “Nhưng cũng không thể vì vậy mà để cho môi giới tác oai tác quái chứ chị!” Chị Phương, cũng là người Việt Nam, ngồi cạnh bên liền trả lời với giọng điệu già dặn: “Không phải cái gì cũng đơn giản như suy nghĩ của mình đâu cưng à! Nhìn cưng là thấy chưa biết cái gì kêu là ‘lăn lộn ngoài xã hội’, mà đã ngồi ở đây nói với cái giọng như vậy.”
Bầu không khí ở phòng nghỉ đột nhiên trở nên gượng gạo. Lúc đó, chị Châu liền lên tiếng hòa hoãn: “Cưng đoán coi chị đó bao nhiêu tuổi?” Vừa nói, chị vừa chỉ về hướng Phương đang ngồi. Các chị em người Việt ngồi xung quanh vừa tủm tỉm cười vừa nhìn tôi như đang đợi “xem phim”. “Ba mươi lăm tuổi!”, tôi nói đại một con số, nhưng không ngờ câu nói này lại khiến mọi người cười nghiêng ngả.
“Tôi hai mươi tuổi!” Phương tự công bố đáp án. Ôi trời ơi! Hai mươi tuổi, bằng tuổi với tôi, nhưng sao nhìn chị với tôi khác xa đến thế! Chắc là kinh nghiệm xã hội phong phú cũng khiến con người ta nhìn già dặn, chững chạc hơn.
“Hả? Vậy là các chị đều còn rất trẻ?” Tôi hỏi lại.
Chị Trang liền tiếp lời: “Tụi tôi đều là gái già hết rồi, chẳng giống Phương đâu!”
Tôi liền đùa lại: “Mà mấy chị cũng gạt được em rồi!” Cách trang điểm và ăn mặc của các chị ấy, làm khả năng phán đoán của người khác cũng phải rối loạn theo.
“Tụi tôi có lừa gạt kiểu nào, thì cũng chẳng có nghiêm trọng bằng mấy người đàn ông Đài Loan đâu!” Ni nói với giọng mang vẻ tức giận.

Tôi đáp lại: “Giận lắm phải không nè!”
Chị Châu trả lời: “Ai nói chỉ có ‘lắm” thôi? Nhìn mấy nếp nhăn trên mặt tôi là biết giận tới cỡ nào rồi đây!”
“Ni ơi, chị thật tình không muốn về Việt Nam hả?” Tôi nghĩ, lấy phải một ông chồng già hơn người chồng được xem qua ảnh tới hơn ba mươi tuổi, về quê biết đâu chị lại thấy vui hơn. Nhưng Ni trả lời tôi mà không hề do dự: “Không hề, con tôi, chị tôi đều ở đây hết mà!” My là chị của Ni, nhưng quan hệ hôn nhân của hai chị em này lại khác nhau một trời một vực. Chị My có một gia đình hạnh phúc, còn Ni thì suốt ngày phải chịu đựng một ông em chồng rượu chè bê bối, thậm chí đôi khi còn nổi máu ba lăm với chị, em chồng chị rượu chè cờ bạc gái gú thứ gì cũng biết, lại thiếu cả một khoản nợ khổng lồ, không biết bao nhiêu lần hắn định bắt chị đi bán, để chị không chỉ làm công việc của gái hầu rượu mà còn phải “bán thân”. May mà chồng chị vẫn còn đó, vẫn còn người bảo vệ chị.
Dù ở nhà chồng chị Ni có quyền lực và uy nghiêm, nhưng tuổi tác của anh cũng đã cao, sinh hoạt hằng ngày đều phải nhờ vào sự chăm sóc của chị. Nếu ngày nào đó chồng chị qua đời, thì sẽ còn lại ai có thể bảo vệ chị?Ban ngày chăm sóc chồng, ban đêm lại phải đi làm. Mỗi ngày của chị trôi qua đều là việc không ngừng chạy theo đồng tiền, tiền chữa bệnh cho chồng, tiền trả nợ cho cậu em chồng, tiền sinh hoạt gửi về cho gia đình ở Việt Nam, tiền ăn học của con cái, bất cứ việc gì cũng cần tới những đồng tiền do chị kiếm được. Dù Ni đã gửi con cho chị gái chăm nom, nhưng vấn đề tài chính ở nhà chồng vẫn là một áp lực nặng nề đè trên vai chị. Sự hy sinh của chị, đã hơn cả món tiền cưới hỏi giúp giải quyết kinh tế gia đình mình ngày xưa. Tôi nghĩ, Ni vẫn tiếp tục ở lại, có lẽ là do lòng biết ơn với sự giúp đỡ của chồng mình khi xưa.
“Ni ơi, bình thường chị bận bịu như vậy, thì làm sao mà có thời gian để gặp con?”
“Suỵt!” Chị châu đột nhiên bảo tôi im miệng bằng một thái độ nghiêm nghị, xem ra, tôi lại lỡ lời nữa rồi. Thì ra, thường ngày Ni rất ít gặp con mình, con chị rất xa lánh chị, cháu không thích tiếp xúc với chị, và cũng không thể thông cảm với việc mẹ mình là gái hầu rượu, thậm chí còn không chịu gọi chị một tiếng “má”.
Trong suy nghĩ của con chị, chị My là mẹ của cháu. Hằng ngày, chị My chăm sóc cháu, người mang đến cho cháu tình yêu thương của một người mẹ cũng là chị My. Chị My cũng từng trách cháu vì hành vi và thái độ này, nhưng lại khiến cháu càng hiểu lầm Ni nhiều hơn.
Bây giờ, khi nhớ con, Ni chỉ có thể xem hình hoặc nhờ chị gái mình giúp đỡ để có thể len lén nhìn con một lúc. Chỉ có thể nói rằng, trẻ con không biết chuyện, không hiểu được sự hy sinh và tình yêu của mẹ dành cho cháu. Nếu không vì muốn con mình được trưởng thành trong môi trường lành mạnh, thì có người cha người mẹ nào lại chịu đưa đứa con do mình dứt ruột sinh ra cho người khác chăm sóc?
Câu chuyện của Nicole chấm dứt, mọi người trong phòng nghỉ ai cũng rơi nước mắt. Dù các chị em khác đã nghe qua chuyện của chị không biết bao nhiêu lần, thậm chí kể ngược kể xuôi cũng kể lại được một cách rành mạch, nhưng mỗi lần nghe chuyện lại là một lần mọi người phải rơi nước mắt.
Nicole nói: “Giữa tôi với chồng tôi chẳng có tình yêu đâu, chỉ có trách nhiệm và lòng biết ơn mà thôi.” Tôi cảm nhận được tình mẹ mãnh liệt trong con người này, dù con mình không thông cảm, nhưng chị vẫn không bỏ cuộc, mà ngược lại còn cố gắng hơn nữa để chứng minh bản thân mình.
Trước khi rời khỏi quán rượu, chị Trang len lén đưa tôi ra xem môi trường làm việc của các chị.
Từ các loại rượu tây như Wisky, X.O., Vodka, cho tới rượu Cao lương, các chị đều phải uống như đang uống nước. Gặp phải những người khách có tửu lượng tốt, các chị còn phải biết cách dùng “mẹo”, nhờ các chị em khác uống giúp để không bị chuốc tới say mềm. Gặp phải những ông khách mang dòng máu “dê”, các chị cũng chỉ biết thanh thủ lúc khách không sơ ý liền đổi nội dung câu chuyện, tiếp tục uống rượu, nếu chẳng tránh được thì cũng phải chịu mà thôi.
Cũng may là những tình trạng nói trên ít khi xảy ra. Những người khách đến quán rượu này, đa số không phải vì men rượu, mà là muốn tìm một người để tâm sự. Các chị chỉ việc lắng nghe, lúc cần thiết thì phát biểu một số ý kiến và an ủi khách, có những người khách quen còn “đóng ngược vai”, yêu cầu các chị kể chuyện của mình cho họ nghe. Có nhiều chị nói tiếng Trung rất giỏi, nói tiếng Đài càng đậm đà chính gốc hơn, nhìn cảnh cả nhóm người ngồi cùng nhau thổ lộ tâm sự, khiến tôi có cảm giác như mình đang chứng kiến một “cuộc họp mặt bạn bè”.
Ngày xưa, tôi rất có thành kiến đối với những người làm những ngành nghề đặc biệt như vậy, nhưng sau lần trải nghiệm này, tôi bắt đầu cảm thấy kính phục họ. Ai không muốn mình có được một người chồng tốt? Ai chẳng muốn mình có được một quan hệ hôn nhân tốt đẹp? Các chị từ vùng đất xa xôi gả tới Đài Loan, sống một “cuộc sống nơi quán rượu”, như lời các chị nói: “Nếu được chọn lựa, có ai lại muốn mình như vậy?”

這是我第一次踏入此地,特殊的氛圍壓得我喘不過氣,再也不想有第二次。我像一名不速之客闖入,我的T恤、牛仔褲,與她們的低胸小禮服、旗袍形成強烈對比。這裡越夜越美麗,每個角落都是閃爍的七彩燈光,以及尼古丁和濃厚酒味混合過的空氣。是的,這裡就是酒店。
休息室裡的白牆,隔絕了令人作嘔的氣氛與氣味,「她們」卸下阿諛奉承的笑容和不屬於她們實際年齡的裝扮,盡情暢談、分享家鄉的美食、故事。原來,天堂、地獄真的只有一線之隔!
「她們」是一群遠嫁來台的越南女子,為了養家,在這陪笑陪酒。
「我們的老公都跟照片長得不一樣!」剛進入休息室的我,仍停留在初入酒店的震撼,越南姊妹妮可,為了把我從呆滯徬徨的狀況拉回到現實,打開話題和我聊天。
我問,為什麼老公跟照片上的不一樣?坐在隔壁的另一位越南姊妹娜娜,幽默地說:「如果知道就去當仙姑算命了啦!這一切都是仲介的錯,為了賺錢、讓仲介成功率提高,常常『製造』完美背景、長相帥氣的老公,半哄半騙的把我們『嫁』來台灣。有錢能使鬼推磨啊!」
「為什麼?」第一次聽到這種說法的我,完全傻了。
妮可說,第一眼看到老公時,發現他和照片裡的「老公」差了三十多歲,嚇呆了。有時都會懷疑自己,到底是來台當看護,還是當老婆。但我還是不懂,為什麼妮可知道事實真相後,不回越南,仍然留在台灣?
妮可說,已經收聘金了,家裡也沒什麼錢,不能說回去就回去。我打抱不平地喊:「也不可以因為這樣,就讓仲介為所欲為啊!」越南姊妹佳芬在一旁,倚老賣老地說:「很多事,不是妳想的那麼簡單!妳根本還沒出社會,就在這邊講得一副娘樣。」
氣氛頓時變得尷尬,阿珠為了緩解氣氛,問我:「妳猜猜看她幾歲?」她指著一旁的佳芬。周遭的其他越南姊妹就像等著「看好戲」,臉上帶著笑容往我這邊看。「三十五歲!」我隨便猜了一個數字,沒想到大家笑得東倒西歪。
「我20歲。」佳芬自己公布了答案。天啊!和我一樣是二十歲,但怎麼差那麼多!看來社會的歷練久了,真的會讓人變得老成。
「蛤?所以妳們都很年輕囉?」我問。
娜娜說:「我們是老查某了啦,跟佳芬不一樣!」
「那你們也騙很大啊!」我開玩笑地說,她們的濃妝與打扮,真的讓人視覺混淆。
「我們再怎麼騙,也沒台灣男人騙得嚴重!」妮可話語裡帶點怒氣。

我說:「怨念很深喔!」
「何止深?看我臉上的皺紋就知道有多深了!」阿珠說。
「妮可,妳真的不想回去嗎?」我覺得,老公比照片裡大了三十歲的妮可,回去家鄉可能比較快樂。妮可沒有任何遲疑,直接回答:「不想,因為孩子和姊姊也在這裡!」安妮是妮可的姐姐,但是這對姊妹的婚姻卻相差天南地北。安妮的婚姻幸福美滿,妮可卻得每天忍受小叔發酒瘋,甚至會對她毛手毛腳,小叔吃喝嫖賭樣樣皆精通,還欠了一屁股債,好幾次都想把妮可賣掉,讓她不只陪酒,更要「下海」。幸好丈夫還在,能保護她。
雖然,妮可的丈夫在家中頗有威嚴,但年紀大,生活基本能力都需倚賴妮可。如果有天丈夫走了,誰能來救妮可?
白天要照顧丈夫,晚上還得上班。每天被錢追著跑,丈夫的醫療費、小叔的債務、越南娘家的開銷、孩子的教育,通通需要錢。雖然孩子已經請姊姊代為撫養,但夫家的經濟問題,仍讓妮可承受了極大的壓力。妮可的付出,早已超過當初拯救她家經濟問題的聘金了。我想,妮可之所以願意繼續留下來,或許是因為那顆感恩的心吧。
「妮可,平日那麼忙,怎麼跟小孩互動?」
「掂掂!(台語)」阿珠突然很嚴肅得叫我閉嘴,看來我是說錯話了。原來,妮可與孩子平日很少互動,非常抗拒與妮可在一起,無法諒解自己的親生媽媽是酒家女,甚至不肯叫妮可一聲「媽」。
在妮可的孩子心中,妮可的姐姐安妮,才是媽媽。平日照顧他生活起居的是安妮,讓他感受到母愛的也是安妮。安妮曾斥責孩子的這種行為,然而卻讓孩子對妮可有更大的誤解。
現在妮可想念孩子時,只能看照片,或是透過姐姐幫忙偷看他。只能說孩子不懂事,不懂妮可對他的愛和付出。要不是想讓孩子在健全的環境下成長,哪個父母願意把孩子交給別人撫養呢?
妮可的這段故事說完,休息室裡的大家都哭得淅瀝嘩啦。雖然其他姊妹都聽過數遍,甚至可以倒背如流,但每次聽了,淚水仍像水龍頭般停止不了。
妮可說:「我和老公之間沒有愛,只有責任和感恩。」我感受到強韌的母愛,儘管孩子不諒解,她卻沒放棄,反而更加努力證明自己。
離開前,娜娜帶我偷看她們的工作情況。
威士忌、XO、伏特加、高粱酒這類高濃度烈酒,姊妹們必須當作白開水來喝。遇到好酒量的客人,還得耍一點「手段」,讓其他姊妹幫忙喝,免得被灌醉。遇到伸出鹹豬手的酒客,只能不經意地轉移話題、繼續喝酒,萬一閃不過,就只能忍耐了。
慶幸的是,上述情況並不常見。這家店的酒客,多半醉翁之意不在酒,只想找個人聊天。姐妹們扮演傾聽者,適時給予意見和安慰,有些熟客還會「反客為主」,請姊妹們說自己的故事給他們聽呢!有些姊妹的中文能力好得不像話,講起台語更是道地,一群人像朋友般互吐心事,讓我有種「這裡是朋友聚會」的錯覺。
以前,我對特種行業有很深的誤解,但這趟體驗之後,我開始敬佩起她們。誰不希望自己能有好的歸宿?誰不嚮往美好婚姻?遠嫁來台的她們,過著「酒店人生」,她們說:「如果可以選擇,誰想這樣呢?」

 

Bài: Lý Bồi Kỳ (SV khoa Quản lý Thông tin ĐH Thế Tân) Dịch: Dương Ngọc Oanh

文/李培旗(世新大學資訊管理學系) 譯/楊玉鶯